Polecane produkty



Linki sponsorowane




Poprzedni temat «» Następny temat
Rola dotyku w rozwoju małego dziecka masaż jako najstarsza
Autor Wiadomość
massagewarsaw 
kurs masaz tajski


Pomógł: 15 razy
Dołączył: 05 Lut 2008
Posty: 7231
Skąd: bangkok warszawa
Wysłany: 2016-02-22, 07:31   Rola dotyku w rozwoju małego dziecka masaż jako najstarsza

Rola dotyku w rozwoju małego dziecka masaż jako najstarsza i najdoskonalsza forma komunikowania się z dzieckiem

Agnieszka Paczkowska 1/, Jacek Szmalec 2,3/

1/ Gabinet Fizjoterapii „Neuron” w Dziećmierowie
2/ Gabinet Terapeutyczny Integracja Sensoryczna w Ostródzie
3/ Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Szymanowie

Dotykając małe dziecko często nie zastanawiamy się nad jakością tego
dotyku. Wykonujemy pospiesznie czynności pielęgnacyjne, w natłoku
spaw zapominamy o przekazie, jaki niesie nasz sposób dotykania siebie
i innych. Doskonalenie umiejętności dotykania pozwoli nam lepiej poznać
stan emocjonalny i fizyczny nie tylko innych, ale również nas samych.

Od wielu lat prowadzi się badania, które dowodzą,
że rozwój emocjonalny, poznawczy i społeczny dziecka
w dużej mierze jest uzależniony od wczesnych doznań
dotykowych. Tylko liczne, pozytywne doświadczenia
dotykowe pozwalają dziecku wykształcić możliwości
rozpoznawania dotyku [1].

Niestety, coraz częściej obserwujemy nieprawidłową reakcję dziecka na
dotyk – zarówno unika bliskości drugiej osoby, jak
i dotykania różnych faktur (ponad połowa pacjentów
biorących udział w terapii integracji sensorycznej wykazuje
zaburzenia odbioru i przetwarzania bodźców
dotykowych). Problem związany jest z odbiorem bodź-
ca dotykowego, jak i jego analizą (dotyczy to zarówno
czucia powierzchniowego, jak głębokiego, oraz czucia
ciała w przestrzeni).

Skóra wielokrotnie postrzegana jest jako lepszej
lub gorszej jakości torba do „zapakowania” naszych
narządów, którą pielęgnuje się w sposób mechaniczny
– bo tak wypada. Rodzice małych dzieci często nie są
świadomi, ile dobrego mogą dać własnemu potomstwu
karmiąc je pełnym czułości dotykiem w postaci delikatnego
masażu – praktycznie już od chwili narodzin.

Dotyk daje nam pewność, że jesteśmy obecni w jakiejś
konkretnej przestrzeni; zarówno jest systemem porozumiewania
się ze światem, jak i daje spokój i bezpieczeństwo.

Ta niewerbalna forma komunikowania się jest
specyficzną, pierwotną, najstarszą formą zachowania
społecznego. Jest podstawą działań pielęgnacyjnoopiekuńczych,
terapeutycznych, rehabilitacyjnych,
czy diagnostycznych. Nacechowanie emocjonalne
dotyku terapeutycznego pozwala wyrazić gotowość
niesienia pomocy, wyraża naszą obecność , bliskość
z osobą potrzebującą [2].

Dotyk jest jednym z najwcześniej rozwiniętych
zmysłów. Skóra powstaje z trzeciego listka zarodkowego
ektodermy, z tego samego, z którego zbudowany jest
ośrodkowy układ nerwowy. Pierwsze objawy rozwoju
skóry można zaobserwować już pomiędzy 6 a 8 tygodniem
życia płodowego, kiedy to pojawia się u płodu
wrażliwość na dotyk – w okolicy nosa, ust, a następnie
policzków i czoła. Dokładne badania nad rozwojem
zmysłu dotyku prowadzone były w Zakładzie Anatomii
w University of Pittsburg School of Medicine od
1932 roku, między innymi przez D. Hookera (1952).

Stwierdził on, iż w połowie 7 tygodnia górna warga
staje się wrażliwa na dotyk [3]. W 9-10 tygodniu ciąży
dziecko jest wrażliwe na dotyk w okolicy brody, rąk i nóg.

W 12-14 tygodniu ciąży dziecko wykazuje reakcje na dotyk
już prawie całą powierzchnią ciała. Od około 19-20
tygodnia życia płodowego dziecko zaczyna świadomie
poznawać swoje ciało przez rozwój włókien czuciowych.

Pojawia się wówczas umiejętność dotykania rączkami
twarzy, ssania kciuka. Połączenia między wzgórzem
a korą czuciową pojawiają się między 26-34 tygodniem
ciąży. Praktycznie do końca ciąży niewrażliwa na dotyk
pozostaje część powierzchni głowy oraz pleców, z uwagi
na funkcje jakie pełni w przebiegu porodu.

Receptor czuciowy jest pierwszym elementem,
którego zadaniem jest odbiór bodźców z otaczającego
świata (ryc. 1). Informacja z receptorów jest przewodzona
do ośrodkowego układu nerwowego przez drogę
nerwów czaszkowych lub rdzeniowych.

Ze względu na rodzaj przetwarzania energii bodźca możemy wyróżnić
receptory: mechaniczny, chemiczny, termiczny lub elektromagnetyczny.
Potencjał bodźca zależy od siły i czasu
jego trwania; nazywamy to wówczas transdukcją bodź-
ca, która umożliwia, po osiągnięciu właściwego progu
depolaryzacji błony komórkowej, generowanie w neuronach
czuciowych potencjałów czynnościowych [3].

Innego podziału dokonał C. S. Sherrington,
uwzględniając ich lokalizację i pochodzenie:

– eksteroreceptory – reagujące na bodźce środowiska
zewnętrznego, w tym: zmianę temperatury, ucisk, uszkodzenie,

– telereceptory, które obejmują narząd wzroku, słuchu, węchu – informują o zmianach w odległym otoczeniu,

– interoreceptory – zlokalizowane w narządach wewnętrznych

– wrażliwe na zmiany w środowisku wewnątrzustrojowym,

– proprioreceptory, które występują w mięśniach,
ścięgnach, torebkach stawowych, w błędniku

– informują o zmianach napięcia, długości mięśni,
położeniu kończyn względem siebie i tułowia oraz
ruchu ciała w przestrzeni [4].

Inny podział przedstawił J. Konturek – mechanoreceptor
jest wrażliwy na mechaniczne odkształcanie.

Wymienić tu możemy receptory słuchu i równowagi,
znajdujące się w uchu wewnętrznym. Istnieje kilka
rodzajów mechanoreceptorów; różnią się one zarówno
wrażliwością na bodziec, jak również morfologią.
Wymienić możemy ciałka Meissnera, Merkla w skórze
nieowłosionej, ciałka Paciniego i Ruffiniego w tkance
podskórnej oraz receptory mieszków włosowych
w skórze owłosionej.

Ciałka Meissnera, zlokalizowane
są między naskórkiem (epidermą) a skórą właściwą
(dermą). Występują one w opuszkach palców, dłoniach,
paluchach i podeszwach stóp, na języku, skórze
warg i w okolicach erogennych. Reagują na lekkie, delikatne
bodźce dotykowe, adaptują się szybko, zwykle
w ciągu jednej bądź kilku sekund.

Wolne zakończenia nerwowe włókien mielinowych i bezmielinowych
w skórze i tkankach głębszych – są to receptory wolno
adaptujące się – reagują na dotyk i na ból. Łąkotki dotykowe
(ciałka dotykowe, tarczki Merkla), składają się
z tarczki łącznotkankowej drobno utkanej.

Odbierają szybko działające bodźce dotykowe o zmiennej sile
działania. Głównie występują w opuszkach palców
i wolno się adaptują [4].

Istnieją dwa szlaki przewodzące wrażenia zmysłowe
do mózgu. Pierwszym z nich jest szlak związany
z systemem proprioceptywno-kinestetycznym, zwanym pasmem grzbietowym [5].

„Aksony komórek czuciowych występują w sznurach tylnych rdzenia
kręgowego i dochodzą do opuszki rdzenia przedłu-
żonego, do jąder smukłego i klinowatego. Następnie
informacje z synaps przekazywane są do neuronów
postsynaptycznych, które rzutują do wzgórza. Aksony
ich przecinają linię środkową i dochodzą jako wstęga
przyśrodkowa do przeciwstronnego jądra brzusznego
tylno-brzusznego” [6].

Drugi szlak czuciowy grupuje
włókna czuciowe wrażliwe na ból, temperaturę, biegnąc
wzdłuż przedniej części rdzenia kręgowego, zwane
drogami rdzeniowo-wzgórzowymi. Informacja czuciowa
dociera do kory czuciowej następującymi drogami.

„Aksony neuronów czuciowych pobudzają na drodze
synaptycznej komórki nerwowe zlokalizowane w rogach
tylnych istoty szarej. Są to neurony macierzyste
dla dróg rdzeniowo-wzgórzowych: przedniej i bocznej.

Aksony krzyżują się w rdzeniu kręgowym i występują
w przeciwstronnych sznurach przednich i bocznych,
przez pień mózgu, do jądra brzusznego tylno-bocznego
wzgórza, a następnie do zakrętu zarodkowego
płata ciemieniowego kory mózgu” [6].

Czucie – to proste wrażenia zmysłowe, stanowiące
subiektywną ocenę bodźca. Pobudzenie kilku receptorów
w jednej chwili wyzwala kilka rodzajów czucia, co
stanowi podstawę percepcji, czyli subiektywnego odczucia
złożonego bodźca. By móc odczuć, poczuć, zakodować
informację, muszą wystąpić pewne składowe
do których należy: – rodzaj bodźca, jego modalność,
– miejsce jego działania, – siła, – czas trwania.

Nieprawidłowości funkcjonowania układu dotykowego
mogą objawiać się w postaci nadwrażliwości
lub podwrażliwości dotykowej. Dziecko przejawiające
problemy związane z nadwrażliwością w obrębie czucia
powierzchniowego charakteryzuje postawa wycofująca.

Przejawia się to poprzez unikanie kontaktu fizycznego
– unikanie tłumu, nietolerancją pewnych faktur
w odzieży, unikaniem obcisłych ubrań, nietolerancją
metek w ubraniach, unikaniem dźwięków szczególnie
o wysokiej częstotliwości, brakiem tolerancji potraw
o określonej konsystencji. Mogą występować problemy
grafomotoryczne z powodu unikania pracy rąk
w materiałach łatwo przekształcalnych, stymulujących
rozwój małej motoryki oraz z powodu nieprawidłowego
chwytu narzędzia pisarskiego.

Niedowrażliwość w zakresie zmysłu dotyku
objawia się nadmiernym poszukiwaniem wrażeń
dotykowych. Dzieci ocierają się o różne przedmioty,
rozdrapują rany, chętnie chodzą boso, często biegają
na palcach, poszukują wrażeń cieplnych.

Zaburzenia czucia głębokiego odpowiedzialnego
za przekazywanie informacji z mięśni i stawów do
mózgu objawiają się również w postaci nadwrażliwo-
ści i niedowrażliwości sensorycznej. Nadwrażliwość
proprioceptywna objawia się w postaci niechęci do
przytulania, witania się, osoby mają złe samopoczucie
w środkach komunikacji miejskiej.

Natomiast niedowrażliwość proprioceptywna objawia się potrzebą
wykonywania intensywnych i gwałtownych ruchów,
mocnym zaciskaniem dłoni, brakiem reakcji bólowej
przy drobnym skaleczeniu, przyciskaniem kończyn
górnych i dolnych. Dzieci te z powodu braku kontroli
nad własnym dotykiem często niszczą zabawki lub
wyrządzają krzywdę innym.

Poprzez dostarczanie bodźców dotykowych
kształtuje się u małego dziecka schemat ciała (somatognozja).
Pod tym pojęciem należy rozumieć zarówno
zdolność czucia ciała, odczuwania poszczególnych jego
części oraz czucie bycia w przestrzeni i wykonywanych
ruchów. Wpływa to również na napięcie mięśniowe
i koordynację.

O wielkim znaczeniu schematu ciała
pisał Paul Schilder, który podkreślał, że jest on ściśle
powiązany z tonusem mięśniowym, postawą i wrażeniami
dotykowymi [7]. Wykazuje on, że posiadanie
wyobrażenia swego ciała jest potrzebne do wykonania
każdego ruchu [8]. Heinrich Müller już w latach 40.
XIX wieku głosił teorię swoistej energii zmysłów, w któ-
rej nerwy mogą przewodzić tylko jeden rodzaj czucia,
a impulsacja przepływająca tymi samymi nerwami ma
taki sam wzorzec [9].

Pamięć schematu ciała – jest to globalne uświadomienie
mojej pozycji w świecie międzyzmysłowym
[10]. Poprzez stymulację środka ciężkości ciała
kształtuje się schemat ciała. Ogólny środek ciężkości
ciała (OSC) człowieka znajduje się na wysokości odcinka
krzyżowego kręgosłupa, czyli około 1 metr nad
stosunkowo wąską (ograniczoną powierzchnią stóp)
płaszczyzną podparcia; ciało jest w stanie równowagi chwiejnej.

Jedynie dzięki kontroli ze strony układu
nerwowego możliwe jest utrzymanie i odzyskanie
równowagi [11]. W schemat ciała zaangażowane są
trzy zmysły: proprioceptywny, przedsionkowy, wzrokowy
[12].

Jedną z form stymulacji dotykowej jest masaż. Jest
to proces złożony składający się z kilku elementów,
wśród nich wymienić należy: dotyk, zapach, kontakt
wzrokowy, tembr głosu osoby masującej oraz jakość
ruchu, czyli tempo i rytm w jakim „masażysta” się
porusza. Masaż, poza dostarczaniem wrażeń czuciowych,
wpływa na psychiczny, fizyczny i emocjonalny
rozwój dziecka.

Wśród wymiernych korzyści masażu w obrębie
sfery psychicznej na podkreślenie zasługuje działanie
relaksujące, wyciszające, wpływa na obniżenie poziomu
kortyzolu – hormonu stresu, pośrednio wpływa
na regulację rytmu snu dziecka. W obrębie sfery fizjologicznej
podkreślić należy działanie stymulujące
na obwodowy układ nerwowy, a poprzez dostarczanie
dziecku doznań kinestetycznych – przez korę na centralny
układ nerwowy. W zależności od chwytów, jakie
stosujemy podczas masażu, działamy na organizm

– poprzez głaskanie – kojąco lub – poprzez ugniatanie

– pobudzająco. Masaż poprawia ukrwienie, co sprzyja
zasileniu organizmu w tlen i substancje odżywcze,
a pośrednio wpływa na poprawę wydolności oddechowej.

Pomocniczo stosowany w kolkach, problemach
trawiennych – działa kojąco. Działając w sposób mechaniczny
na skórę usuwamy z jej powierzchni martwy
naskórek, poprawiając tym samym „oddychanie skó-
ry”; wpływamy również stymulująco na rozwój motoryki
dziecka wzmacniając zakres ruchu oraz gibkość
i elastyczność ciała.

Wpływ na rozwój emocjonalny
dokonuję się poprzez rozwój percepcji własnego ciała,
rozwija wrażliwość na bodźce zewnętrzne oraz wpływa
na rozwój relacji społecznych. Podkreślić należy również,
że masaż nie tylko daje korzyści masowanemu
dziecku, ale również osobie masującej (rodzicom).

Kobieta, która zostaje matką, narażona jest z powodu
wahań hormonalnych na wystąpienie tzw. depresji
poporodowej. Masaż wpływa na kształtowanie więzi
emocjonalnej z dzieckiem, wzmacnia wiarę we własne
siły i utwierdza w przekonaniu, że rodzic poradzi sobie
z nowonarodzonym człowiekiem.

Masaż jest naturalną formą stymulacji, która
może stać się nieodzownym etapem czynności pielęgnacyjnych.
Jedną z form masażu małego dziecka
jest masaż Shantala. Propagatorem tego masażu był
Frédérick Leboyer – francuski ginekolog-położnik
i podróżnik, który to z podróży do Indii sprowadził
na grunt europejski technikę hinduskiego masażu niemowląt.
Relatode Caso wykazał w swoich badaniach,
że dzieci po masażu Shantala lepiej spały, zwiększał się
średni poziom nasycenia tlenem [13].

Karina Crepaldi Barbosa i Simon Nomie Sato przeprowadziły badania
na grupie dzieci z zespołem Downa. Sprawdzały one
interakcje między matką a dzieckiem. Badanie trwało
przez 60 dni, masaż dokonywany był raz dziennie.

Dowiodły, że matki lepiej zniosły akceptację zespołu
oraz wzmocniła się więź rodzicielska. Carla Vlaskamp
i Han Nakken dowiodły, że wykorzystanie stymulacji
dotykowej u osób z głębokim upośledzeniem umysłowym
wpływa na polepszenie perystaltyki jelit, dzieci
uspakajały się [14-16].

Odrzucenie, brak akceptacji, niskie poczucie własnej
wartości – to tylko kilka symptomów, jakie można
zauważyć u dzieci, które we wczesnej fazie swojego
rozwoju były pozbawione przyjemności zarówno bycia
dotykanym, jak i doznawania różnych wrażeń dotykowych.

Często w związku z tym zagadnieniem możemy
się doszukiwać podstaw pojawiających się zaburzeń
rozwoju społecznego, fizycznego, czy emocjonalnego.
Zapewnienie poczucia bezpieczeństwa, jakie wyzwala
stymulacja dotykiem, jest podstawą przyswajania
wiedzy i daje szanse prawidłowego rozwoju.

Na start – dotyk miłości, w wieku dojrzałym
– dotyk mądrości, w wieku starczym – dotyk zrozumienia.

Technika masażu Shantala jest powrotem
z przeszłości do teraźniejszości, odkryciem mądrości
zwykłych, prostych ludzi.

1. Paczkowska A, Marcinkowski JT. Istota zaburzenia
przetwarzania słuchowego – niedocenianego problemu
zdrowotnego. Hygeia Publ Health 2013, 48(4): 396-399.
2. Michalko B. Dotyk w pracy pielęgniarki. Pielęgn 2000, 1997,
3: 19-20.
3. Hooker D. Evidence of prenatal function of the central
nervous system in man. James Arthur Lecture on The
Evolution of the Human Brain. James Arthur lecture on the
evolution of the human brain. Brain Publisher, NY 1957.
4. Konturek S. Fizjologia człowieka. Tom IV. Neurofizjologia.
UJ, Kraków 1998: 156, 166.
5. Maas VF. Uczenie się przez zmysły. Wprowadzenie do teorii
integracji sensorycznej. WSiP, Warszawa 1998: 63.
6. Górski J. Fizjologiczne podstawy wysiłku fizycznego. PZWL,
Warszawa 2001: 49, 50.
7. Schilder P. The image and appearance of the Human Body.
Columbia Univ Press, NY 1936.
8. Schilder P. Mind: perception and thought in their
constructive aspects. Columbia Univ Press, NY 1942.
Piśmiennictwo / References
9. The neuroscience of Helmholtz and the Theories of Johannes
Műller. J Hist Neurosci Basic Clin Perspect 2002, 11: 3.
10. Pearce JMS. The Law of Specific Nerve Energies and Sensory
Spots Eur Neurol 2005, 54: 115-117.
11. Sheets-Johnstone M. Pamięć kinestetyczna. Avant 2011, II.
12. Gurfinkel EV. Physical foundations of stabilography. Agressol
1973, 14: 9-14.
13. Masioon J. Movement, posture and equilibrium: interaction
and Coordination. Prog Neurobiol 1975, 38(1): 35-56.
14. Murray M, Wood A, Sepic S. Normal postural stability and
steadiness: Quantitative assessment. J Bone Joint Surg 1975,
57-A(4): 510-16.
15. Relato de Caso. Contribuicoes da massagem Shantala aplicada
a bebes de umaunidade de terapia intensive pediatrica. Ter
Man 2012, 10(47): 75-80.
16. Vlaskamp C, Nakken H. Therapeutic Interventions in the
Netherlands and Belgium in Support of People with Profound
Intellectual and Multiple Disabilities. Educ Train Dev Disab
2008, 43(3): 334-341.
_________________
http://massagethai.info kurs masaż tajski od 400zl, indonezyjski od 300zl, tajskimi stemplami ziołowymi, tajskiego masażu stop, na krzesle od 200zl warszawa lublin kielce http://forum.e-masaz.pl/viewtopic.php?t=1324 Orientalne olejki eteryczne, stemple i balsamy ziolowe, stroje do masazu z Tajlandii http://forum.e-masaz.pl/v...p?t=2&start=150 , peeling z drzewa sandalowego, Pueraria Mirifica i Butea Superba - fitohormony Moj blog http://tajski.e-masaz.pl
 
     
Linki sponsorowane
Wyświetl posty z ostatnich:   
Odpowiedz do tematu
Nie możesz pisać nowych tematów
Możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz załączać plików na tym forum
Możesz ściągać załączniki na tym forum
Dodaj temat do Ulubionych
Wersja do druku

Skocz do:  
Powered by phpBB modified by Przemo © 2003 phpBB Group
Styl zmodyfikowany dla e-Masaz.pl, Mapa witryny

Wyszukiwanie w Google

Partnerzy forum
Gabinety masażu Kurs masaż tajski Fizjoterapia Rehabilitacja
Forum korzysta z plików cookies. Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki.
Kopiowanie materiałów bez zgody administracji zabronione. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za treść wypowiedzi użytkowników oraz materiały przez nich przesłane. Witryna ma charakter informacyjny. Redakcja nie ponosi żadnej odpowiedzialności za jakiekolwiek szkody spowodowane wykorzystaniem przez użytkownika informacji zawartych na forum.
Strona wygenerowana w 0,09 sekundy. Zapytań do SQL: 13
Reklamy

Linki sponsorowane



Stoły do masażu

Stoły do masażu

Kursy masażu

Masaż




Ostatnio na forum



Zapraszamy na FB



Zapraszamy na G+



Zapraszamy na Instagrama